Zalety i potrzeby w zakresie innowacji dotyczących uprawy słonecznika na rzecz zrównoważonego rolnictwa

W ciągu ostatnich 20 lat światowe areały upraw słonecznika znacznie wzrosły. W 2010 roku osiągnęły one 24 miliony hektarów, z czego dwie trzecie przypada na Europę (4 miliony hektarów) oraz dwóch liderów – Rosję i Ukrainę (łącznie 11,3 miliona hektarów) – które wciąż dysponują znacznym potencjałem wzrostu. Sytuacja ta stymuluje badania, selekcję, produkcję nasion, handel… zwłaszcza że ceny słonecznika są korzystne, a olej słonecznikowy cieszy się ogólnie pozytywnym wizerunkiem. We Francji uprawa słonecznika ma ponadto inne atuty: odmiany oleiste zajmujące ponad 50% areału, zorganizowany łańcuch dostaw, obecność ważnych ośrodków badawczych głównych producentów nasion, zaangażowanie INRA oraz dobre dostosowanie do rosnących wymagań środowiskowych. Jednak od 20 lat średnie plony nieznacznie wzrosły, co przyczyniło się do znacznego spadku areałów upraw (od trzech lat utrzymujących się na poziomie 700 000 hektarów) oraz do ich koncentracji w regionach południowo-zachodnim i zachodnio-atlantyckim. Poprawa wydajności wydaje się zatem niezbędna: wymaga ona przede wszystkim selekcji wysokowydajnych i odpornych na choroby odmian, ale także opracowania kompleksowych schematów uprawy (odmiana, termin, gęstość siewu itp.) dostosowanych do szerokiej gamy warunków. Kontekst środowiskowy wymaga prowadzenia badań nad nowymi systemami zwalczania chwastów z wykorzystaniem herbicydów powschodowych, mechanicznego zwalczania chwastów, uprawy międzyplonowej pszenicy i słonecznika oraz dostosowania do zmian klimatycznych. W zakresie przetwórstwa i rynków zbytu pojawia się kilka kierunków badań, które wydają się właściwe dla wzmocnienia zrównoważonego charakteru tej uprawy.