Inactieve bestanddelen in landbouwchemicaliën vormen een bedreiging voor de gezondheid van bijen

Uit dit systematisch overzicht in *Proceedings of the Royal Society B* blijkt dat ‘inert’ bestanddelen in landbouwchemicaliën – waarvan doorgaans wordt aangenomen dat ze niet giftig zijn – aanzienlijke, nog onvoldoende onderzochte risico’s vormen voor de gezondheid van honingbijen. Ondanks het wijdverbreide gebruik vereisen de regelgevingskaders geen toxiciteitstests voor deze stoffen, in tegenstelling tot actieve bestanddelen. Slechts 19 studies hebben de effecten ervan onderzocht, waarbij sterfte, verminderde leercapaciteit, verminderde koninginnenopkweek en synergetische interacties met andere stressfactoren aan het licht kwamen. Belangrijke hulpstoffen zoals trisiloxanen en N-methyl-2-pyrrolidon blijven achter in stuifmeel en bijenwas, waarbij sommige oppervlakteactieve stoffen de ademhalingsopeningen van bijen verstoppen. Concentraties die overeenkomen met de praktijk in het veld verhogen de toxiciteit van insecticiden. Chronische blootstelling leidt tot subletale effecten, waaronder ontwikkelingsstoornissen bij larven. De huidige testprotocollen, die gericht zijn op acute neurotoxiciteit, slagen er niet in de risico’s van inerte ingrediënten in kaart te brengen, terwijl de blootstellingsniveaus in de praktijk voor deze stoffen mogelijk hoger liggen. De term ‘inert’ is misleidend; er zijn hervormingen van de regelgeving nodig om toxiciteitstests verplicht te stellen, systeemgebaseerde beoordelingen in te voeren en ecologische effecten aan te pakken. Wetgevingsbarrières, waaronder de bescherming van bedrijfsgeheimen, belemmeren het onderzoek. De Europese Commissie heeft voorgesteld bepaalde co-formulanten te verbieden, maar de vooruitgang blijft beperkt. Aanbevelingen zijn onder meer het prioriteren van onderzoek naar subletale en synergetische effecten, het herzien van de terminologie en het actualiseren van beleid om de gezondheid van bijen te beschermen en duurzame landbouw te ondersteunen.