Flavescence dorée w winnicach: zwalczanie choroby i kontrola wektorów

Flavescence Dorée (FD) to poważna choroba winorośli wywoływana przez *Phytoplasma vitis* i przenoszona przez skoczka *Scaphoideus titanus*. Po raz pierwszy wykryto ją we Francji w latach 50. XX wieku, a od tego czasu rozprzestrzeniła się w całej Europie, dotykając głównych krajów produkujących wino, w tym Włoch, Francji, Austrii i Hiszpanii. Objawy obejmują opóźnione pączkowanie, zwijanie się liści, przedwczesne opadanie liści i wysychanie jagód, co prowadzi do utraty plonów nawet o 100%. Choroba wymaga jednoczesnej obecności fitoplazmy, wektora i rośliny żywicielskiej. Dzikie rośliny, takie jak *Clematis vitalba* i *Alnus glutinosa*, pełnią rolę rezerwuarów, umożliwiając przetrwanie choroby. Zarządzanie koncentruje się na monitorowaniu i kontroli populacji *S. titanus*, natychmiastowym usuwaniu zainfekowanych winorośli oraz zapobieganiu przemieszczaniu się zainfekowanego materiału roślinnego. W uprawie ekologicznej stosuje się naturalne środki, takie jak pyrethrum i azadirachtina, wymagające precyzyjnego stosowania. Metody alternatywne, takie jak olejek pomarańczowy i glinka kaolinowa, wykazują częściową skuteczność, ale brakuje im solidnych dowodów naukowych. Badania dotyczą hodowli odmian odpornych, inhibitorów molekularnych oraz wykrywania z powietrza za pomocą dronów. Skuteczna kontrola wymaga skoordynowanych, opartych na nauce strategii w celu powstrzymania FD i ochrony winnic.