Χαρακτηρισμός και βελτιστοποίηση του δικτύου καταχώρισης των ποικιλιών χειμερινών μπιζελιών τα έτη 2007, 2008 και 2009

Σκοπός της μελέτης ήταν η προσαρμογή, στο μπιζέλι, της μεθόδου διάγνωσης των περιοριστικών παραγόντων που είχε αναπτυχθεί για το σιτάρι, με βάση το δίκτυο καταχώρισης των κλασικών ποικιλιών χειμερινού μπιζελιού hr (μη ευαίσθητες στη φωτοπερίοδο) και στο νέο δίκτυο των χειμερινών ποικιλιών μπιζελιού Hr που είναι ευαίσθητες στη φωτοπερίοδο (οι οποίες μπορούν να σπαρθούν νωρίτερα). Ένας από τους στόχους ήταν, επομένως, και η συζήτηση σχετικά με τη δημιουργία αυτού του νέου δικτύου. Η χρήση προϋπαρχόντων αγρονομικών μοντέλων ή μοντέλων που αναπτύχθηκαν στο πλαίσιο της μελέτης ήταν απαραίτητη για τον υπολογισμό των περιγραφικών μεταβλητών ορισμένων περιοριστικών παραγόντων, ιδίως για την εκτίμηση της ημερομηνίας ολοκλήρωσης ορισμένων σταδίων (έναρξη της ανθοφορίας, έναρξη της πλήρωσης των σπόρων), καθώς και για την περιγραφή περιοριστικών παραγόντων όπως ο χειμερινός παγετός, το υδατικό στρες, οι ελλείψεις αζώτου και η πίεση από την ασκοχύτωση. Οι διαγνώσεις των περιοριστικών παραγόντων που πραγματοποιήθηκαν σε 4 ποικιλίες-μάρτυρες (3 τύπου hr, 1 τύπου Hr) επέτρεψαν να εξηγηθούν κατά 51 έως 66% οι διακυμάνσεις της απόδοσης με 3 έως 6 περιοριστικούς παράγοντες, και κατά 43 έως 84% οι διακυμάνσεις της απόδοσης σε πρωτεΐνες με 3 έως 7 περιοριστικούς παράγοντες, ποσοστά πολύ κοντά σε αυτά της απόδοσης. Αναδείξαμε την κυρίαρχη επίδραση της ασκοχύτωσης, των υψηλών θερμοκρασιών μεταξύ της έναρξης της ανθοφορίας και της έναρξης της πλήρωσης των σπόρων (οι οποίες παίζουν λιγότερο σημαντικό ρόλο στην απόδοση σε πρωτεΐνες), της ξηρασίας και της έλλειψης ηλιακής ακτινοβολίας κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου (οι οποίες παίζουν πιο σημαντικό ρόλο στην απόδοση σε πρωτεΐνες). Οι περιοριστικοί παράγοντες στην αρχή του κύκλου (απώλειες φυτών, καθυστέρηση στην βλάστηση και, σε ορεινό περιβάλλον, παγετός μεταξύ της έναρξης της ανθοφορίας και της έναρξης της ανθοφορίας) επηρέασαν ιδιαίτερα τα χειμερινά μπιζέλια που σπέρνονται νωρίς. Η δομή του δικτύου Hr δημιουργήθηκε με τη συμβολή 4 περιοριστικών παραγόντων στις απώλειες απόδοσης. Αυτό επιτρέπει την ανάδειξη του ιδιαίτερου χαρακτήρα ορισμένων περιβαλλόντων και υποδηλώνει την ανάγκη αύξησης της ποικιλίας των περιοριστικών παραγόντων μέσω της επιλογής νέων τοποθεσιών ή μέσω παραλλαγών στις καλλιεργητικές πρακτικές. Η χρήση τουλάχιστον δύο ποικιλιών αναφοράς είναι επίσης επιθυμητή για την αύξηση αυτής της ποικιλότητας.