Οξείες και χρόνιες επιδράσεις των φυτοφαρμάκων στις μέλισσες, τους αγριομέλισσες και τις μοναχικές μέλισσες

Η μελέτη διερευνά τις οξείες και χρόνιες επιδράσεις των αγροχημικών —σουλφοξαφλόρ, αζοξυστροβίνη, γλυφοσάτη και άλλα— στις μέλισσες (Apis mellifera), τις αγριομέλισσες (Bombus terrestris) και τις μοναχικές μέλισσες (Osmia bicornis). Αξιολογεί θανατηφόρα (LD50) και υποθανατηφόρα αποτελέσματα, συμπεριλαμβανομένης της θνησιμότητας, της αναπαραγωγικής απόδοσης, της δραστηριότητας αναζήτησης τροφής και της επιβίωσης υπό συνθήκες που προσομοιάζουν τις πραγματικές συνθήκες πεδίου. Τα ευρήματα αποκαλύπτουν σημαντική μεταβλητότητα στην ευαισθησία στα φυτοφάρμακα μεταξύ των ειδών, υποειδών, καστών και γενετικών γραμμών των μελισσών, με τις βασίλισσες να εμφανίζουν μεγαλύτερη αντοχή από τις εργάτριες. Παρατηρήθηκαν μη μονοτονικές σχέσεις δόσης-απόκρισης για το σουλφοξαφλόρ, ενώ σημειώθηκαν συνεργιστικές επιδράσεις υπό ορισμένες συνθήκες έκθεσης, ιδίως κατά την έκθεση μέσω επαφής. Η χρόνια έκθεση στο σουλφοξαφλόρ μείωσε τη δραστηριότητα πτήσης και τη συλλογή τροφής στις μέλισσες και έπληξε τη γονιμότητα στους αγριομέλισσες, ειδικά υπό συνθήκες διατροφικού στρες. Οι μοναχικές μέλισσες παρουσίασαν μειωμένη μακροπρόθεσμη επιβίωση μετά από έκθεση σε δόσεις σουλφοξαφλόρης που ανταποκρίνονται στις πραγματικές συνθήκες πεδίου. Η έρευνα υπογραμμίζει τη σημασία της συνεκτίμησης των μη θανατηφόρων επιδράσεων, του γενετικού υπόβαθρου και των περιβαλλοντικών παραγόντων πίεσης κατά την αξιολόγηση κινδύνου των φυτοφαρμάκων, υποστηρίζοντας την ανάγκη για επικαιροποιημένες κανονιστικές κατευθυντήριες γραμμές. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν στο πλαίσιο του έργου «PoshBee» του προγράμματος «Horizon 2020» (επιχορήγηση 773921), σύμφωνα με τυποποιημένα πρωτόκολλα του ΟΟΣΑ, και επικυρώθηκαν από πολλαπλά ευρωπαϊκά ιδρύματα.